Een team van Nederlandse wetenschappers is gestart met het testen van een bestaand HIV-medicijn bij mensen met beginnende alzheimer. Dr. Rik van der Kant van de Vrije Universiteit Amsterdam en Amsterdam UMC onderzoekt of het middel Efavirenz de ophoping van schadelijke eiwitten in de hersenen kan verminderen.
Het onderzoek richt zich op de veiligheid van het medicijn bij alzheimerpatiënten. "We willen nu weten of de medicatie niet voor vervelende bijwerkingen zorgt," zegt Van der Kant. De onderzoekers hebben de dosering van de werkzame stof verlaagd voor deze nieuwe toepassing. Als het medicijn veilig blijkt, volgt onderzoek naar de effecten op het brein en geheugenklachten.
Uit eerder laboratoriumonderzoek bleek dat Efavirenz cholesterol uit hersencellen kan verwijderen. Dit is relevant omdat steeds meer wetenschappers vermoeden dat ophopingen van cholesterol in de hersenen bijdragen aan het ontstaan van alzheimer. Bij patiënten leidt dit cholesterol tot stapeling van giftige eiwitten.
Een groot voordeel van deze benadering is dat het medicijn al bestaat, relatief goedkoop is en eenvoudig toe te dienen. "Als onze verwachtingen uitkomen, kan het medicijn mogelijk geheugenklachten verminderen bij mensen met beginnende alzheimer," aldus Van der Kant. In de toekomst zou het zelfs preventief ingezet kunnen worden.
Voor Van der Kant is het onderzoek niet alleen wetenschappelijk interessant. "Ik zie dat er veel wanhoop is. Er zijn nog zo weinig opties om mensen te kunnen behandelen," verklaart hij. Het onderzoek werd mogelijk gemaakt door financiële steun van Alzheimer Nederland, die eerdere studies van Van der Kant met in totaal 115.000 euro ondersteunde.
