Een brede coalitie van organisaties heeft afspraken gemaakt over de duurzame ontwikkeling van de Rotterdamse haven in balans met de regionale belangen. De op 3 april gepubliceerde uitvoeringsagenda bevat concrete maatregelen op gebieden als ruimtegebruik, waterstoftoepassing en stikstofproblematiek, met als doel de Rotterdamse haven in 2050 tot het meest duurzame en concurrerende haven- en industriecluster ter wereld te maken.
Het is voor het eerst dat zo'n groot aantal partijen samenwerkt aan strategische ruimtelijke keuzes en versnelling van projecten in het havengebied. Deze samenwerking is noodzakelijk vanwege de vele ruimtelijke en maatschappelijke opgaven die in de regio samenkomen. Hoewel iedere NOVEX-partner eigen beslissingsbevoegdheid behoudt, worden strategische keuzes gezamenlijk vastgelegd.
De belangrijkste afspraken omvatten onderzoek naar efficiënter ruimtegebruik, inclusief mogelijke zeewaartse uitbreiding. Ook wordt gewerkt aan de realisatie van een groene waterstofmarkt, waarbij in 2025 duidelijke kaders worden vastgesteld voor het gebruik van ammoniak als waterstofdrager. Andere afspraken betreffen de installatie van walstroom bij terminals in stedelijk gebied (uiterlijk 2028) en het ontwikkelen van een plan voor stikstofuitstootreductie in 2025.
In de commissievergadering over de haven in Rotterdam op 2 april werd door de Jongere Ouderen Unie ook al gesteld dat onder meer een derde Maasvlakte noodzakelijk is: "Voor een duurzame toekomst zijn samenwerking met Duitsland, kernenergie en uitbreiding van de haven essentieel. De Delta Rijn corridor en een derde Maasvlakte zijn cruciaal voor onze energieonafhankelijkheid en groene bedrijvigheid," aldus Ellen Verkoelen (JOU, Lijst Verkoelen).
De uitvoeringsagenda volgt op het ontwikkelperspectief dat in december 2023 werd vastgesteld door de Rijksoverheid, provincie Zuid-Holland, gemeente Rotterdam en het Havenbedrijf Rotterdam. Later in 2025 wordt een investeringsagenda verwacht die financiële middelen koppelt aan de gezamenlijke doelen en projecten.
Het initiatief maakt deel uit van het landelijke Programma NOVEX (Nationale Omgevingsvisie Executiekracht), dat dient als basis voor samenwerking tussen verschillende bestuurslagen over ruimtelijke ordening. Nederland telt in totaal 16 NOVEX-gebieden, waarvan de Rotterdamse haven er één is.
Bij het programma zijn diverse ministeries, regionale overheden, het Havenbedrijf Rotterdam en andere belanghebbenden betrokken. Zij werken samen met gemeenten in de regio, milieudiensten, waterschappen, veiligheidsregio's en belangenorganisaties om een gebalanceerde ontwikkeling van het havengebied te realiseren.
