Werkgevers in Nederland zagen in 2022 de verzuimkosten door mentale belasting stijgen tot een recordbedrag van 4,4 miljard euro, een toename van 33% ten opzichte van het jaar ervoor. Volgens de TNO-factsheet 2024, uitgebracht in het kader van de OVAL Week van de Werkstress, zijn de gemiddelde verzuimkosten per werknemer in deze periode met 27% gestegen naar 14.000 euro. Werkdruk is de belangrijkste oorzaak van deze kosten, gevolgd door sociale onveiligheid op de werkvloer, die goed is voor een zesde van het totaalbedrag.
Sociale onveiligheid op de werkvloer blijkt een belangrijke factor in de hoge kosten door werkstress. Een op de vier werknemers ervaart conflicten op het werk, en 17% krijgt te maken met grensoverschrijdend gedrag zoals intimidatie, pesten, ongewenste seksuele aandacht of zelfs geweld. Dit vertaalt zich in hogere verzuimkosten: werknemers die verzuimen door conflicten of ongewenst gedrag kosten gemiddeld 18.500 euro per persoon, aanzienlijk meer dan het gemiddelde van 14.000 euro.
Hoewel het aantal werknemers met burn-outklachten stabiel bleef, steeg het aantal verzuimdagen door werkstress van 11 miljoen in 2022 naar 13,8 miljoen dagen vorig jaar. Hiervan waren 2,4 miljoen dagen direct gerelateerd aan sociale onveiligheid. Deze cijfers onderstrepen het belang van preventie en het creëren van een sociaal veilige werkomgeving.
Positief is dat veel werknemers steun ervaren van collega’s. Bijna 70% van de werknemers geeft aan dat zij lastige kwesties kunnen bespreken, en 80% voelt zich comfortabel om hulp te vragen. Volgens Karin Hoogteijling, directeur bij OVAL, zijn respect en open communicatie essentieel voor een veilige en productieve werkcultuur. Werknemers die zich veilig en gerespecteerd voelen, zijn doorgaans gemotiveerder en ervaren meer werkplezier.
Sociale veiligheid op het werk is een gedeelde verantwoordelijkheid van werkgevers en werknemers. Het gaat om het creëren van een werkomgeving waar respect, openheid en vertrouwen centraal staan. Hoogteijling benadrukt dat een veilige werkcultuur niet alleen zorgt voor lagere verzuimkosten, maar ook voor hogere productiviteit en betrokkenheid. Investeren in sociale veiligheid is dus niet alleen noodzakelijk, maar ook rendabel.
Van 11 tot 15 november 2024 organiseert OVAL de elfde editie van de Week van de Werkstress, met dit jaar de nadruk op sociale veiligheid. Tijdens deze week delen bedrijven kennis en organiseren zij activiteiten om bewustwording te creëren. Op 13 november vindt een centraal event plaats in Amersfoort, met sprekers en interactieve sessies over thema’s als werkdruk, inclusiviteit en persoonlijk leiderschap.
Door gezamenlijke inspanningen van werkgevers, werknemers en andere betrokkenen wordt er gewerkt aan oplossingen om werkstress te verminderen en sociale veiligheid op de werkvloer te bevorderen. Dit is niet alleen essentieel voor de gezondheid van werknemers, maar ook voor de economische en sociale vitaliteit van organisaties.
