In Rotterdam staan ruim 55 standbeelden van personen met naam, maar daarvan zijn er slechts vijf van vrouwen. Een scheve verhouding, vindt Ellen Verkoelen, fractievoorzitter van JOU Rotterdam, die zich inzet om daar verandering in te brengen. Met een nieuwe campagne roept ze Rotterdammers op om hun favoriete Rotterdamse vrouw voor te dragen voor een eigen plek in de stad.
Waarom is het volgens u belangrijk dat er een standbeeld komt van een Rotterdamse vrouw bij naam?
“Het gaat om zichtbaarheid. Beelden in de openbare ruimte zijn een manier om te laten zien wie we als stad belangrijk vinden, wie we willen eren. Als we in die hele rij van bekende gezichten vooral mannen zien, vertellen we maar een deel van het verhaal. Vrouwen hebben in deze stad minstens zoveel betekend, maar hun namen en gezichten ontbreken nog te vaak. Met een standbeeld laten we niet alleen respect zien voor hun prestaties, maar geven we ook een signaal af aan de volgende generaties: vrouwen horen er net zo goed bij.”
Zijn er al ideeën over welke vrouw een standbeeld zou verdienen?
“We willen dit juist vanuit de stad zelf laten komen. Daarom hebben we op 8 maart, Internationale Vrouwendag, de website ‘vrouwinbeeld.nl’ gelanceerd. Iedereen kan daar een Rotterdamse vrouw voordragen die volgens hen een standbeeld verdient. Het mag een heldin uit de geschiedenis zijn, maar ook een pionierster van nu die zich inzet voor de stad of een onmisbare kracht uit de buurt. Het mag een vrouw zijn uit de politiek, kunst, wetenschap, zorg, sport, het maakt niet uit. We willen een zo breed mogelijk beeld krijgen van wie Rotterdammers belangrijk vinden.”
Waarom is dat betrekken van de stad zo belangrijk?
“Het gaat om de geschiedenis van ons allemaal. Als politici kunnen wij wel bedenken wie wij belangrijk vinden, maar dat is niet genoeg. Door Rotterdammers zelf te laten meedenken, krijgen we een veel diverser en eerlijker beeld van wie impact heeft gehad. Het is ook een manier om de stad bewuster te maken van hoeveel vrouwen een rol hebben gespeeld in de geschiedenis van Rotterdam.”
Wat gebeurt er met alle inzendingen?
“Na een maand sluiten we de website en verzamelen we alle namen en verhalen die binnen zijn gekomen. De tien meest genoemde vrouwen, of de vrouwen met het meest bijzondere verhaal, nemen we op in een initiatiefvoorstel. Dat bieden we aan burgemeester Carola Schouten en wethouder Faouzi Achbar aan. Ons doel is dat de gemeenteraad besluit om op korte termijn een standbeeld van een vrouw te realiseren. Maar we willen ook dat er bij toekomstige monumenten en standbeelden standaard wordt gekeken naar diversiteit. Het kan niet meer zo zijn dat we weer een nieuw beeld van een zeeheld onthullen, zonder stil te staan bij al die vrouwen die ook hun stempel op Rotterdam hebben gedrukt.”
Is dit alleen een initiatief over vrouwen of gaat het breder?
“Het begint bij vrouwen, omdat die echt ondervertegenwoordigd zijn. Maar uiteindelijk willen we dat er bij alle openbare kunst en herdenkingsplekken bewuster gekeken wordt naar wie we eren. Het moet een afspiegeling zijn van de stad, en Rotterdam is een diverse stad. Dat geldt voor gender, maar ook voor culturele achtergrond, seksuele oriëntatie en de bijdrage die iemand heeft geleverd. Die brede blik willen we met dit initiatief in gang zetten.”
Waarom is juist nu het moment om dit te doen?
“We staan vijftig jaar na het Internationale Jaar van de Vrouw en de eerste VN-Vrouwenconferentie. Toen werd wereldwijd benadrukt hoe belangrijk gelijke kansen en zichtbaarheid zijn. In die vijftig jaar is er veel bereikt, maar op dit vlak lopen we nog achter. Het is tijd dat er ook in het straatbeeld zichtbaar wordt hoe belangrijk vrouwen voor Rotterdam zijn geweest en nog steeds zijn. Een standbeeld is geen oplossing voor alles, maar het is wel een krachtig symbool.”
Wat hoopt u dat dit initiatief uiteindelijk oplevert?
“Natuurlijk hopen we op dat standbeeld, maar vooral op meer bewustwording. Dat Rotterdammers gaan nadenken over wie hun helden zijn, en dat die helden niet automatisch mannen zijn. Dat jonge meisjes in de stad voorbeelden zien die op hen lijken. Dat we ons erfgoed zo vormgeven dat iedereen zich erin herkent. Dat is waar we naartoe willen.”
Wil je zelf iemand voordragen voor een standbeeld? Dat kan op www.vrouwinbeeld.nl